ئېلېكترونلۇق پىلاستىنكا ياساش يۇمشاق دېتاللىرى ھەققىدە چۈشەندۈرۈش
ئېلېكترونلۇق پىلاستىنكا ياساش يۇمشاق دېتالى — رەسىم، مۇزىكا ۋە سىن پارچىلىرىنى بىر يەرگە جەم قىلىپ، ئۇلارنى كۆركەم بىر سىن پىلاستىنكىسىغا ئايلاندۇرىدىغان قورالدۇر. ئۇنى كومپيۇتېردا كۆرۈشكە، توردا تارقىتىشقا بولىدۇ.
1. يۇمشاق دېتالنىڭ ئالاھىدىلىكلىرى
- ئىشلىتىش ئاددىي: كۆپىنچە يۇمشاق دېتاللارنىڭ كۆرۈنمە يۈزى ناھايىتى ئاددىي بولۇپ، ئادەتتىكى ئىشلەتكۈچىلەرمۇ تېزلا ئۆگىنىۋالالايدۇ ۋە كەسپىي سەۋىيەدىكى سىنلارنى ئىشلىيەلەيدۇ.
- ئۈنۈمى مول: فون تېكىستى، ئاۋاز ئۈنۈمى، رەسىم ئارىسىدىكى ئۆتۈش ئۈنۈملىرىنى قوشقىلى بولىدۇ. نۇرغۇن تەييار قېلىپلار (Templates) بولغاچقا، تېز سۈرئەتتە يۇقىرى سۈپەتلىك پىلاستىنكا چىقارغىلى بولىدۇ.
- فورماتى كۆپ: AVI، MPEG، MP4 غا ئوخشاش كۆپ ئۇچرايدىغان سىن فورماتلىرىنى، ھەتتا ئەڭ يېڭى 360 گرادۇسلۇق سىنلارنىمۇ قوللايدۇ. ياسالغان سىننى DVD پىلاستىنكىسى قىلىپ چىقارغىلىمۇ بولىدۇ.
- ئىجادىي قوراللار: بەزى يۇمشاق دېتاللاردا GIF ياساش، ئېكراننى بىر نەچچە پارچىغا بۆلۈپ كۆرسىتىش قاتارلىق ئالاھىدە ئىقتىدارلار بار.
2. تۈرلىرى ئېھتىياجغا قاراپ ئىككى تۈرگە بۆلۈنىدۇ:
- كەسپىي نۇسخا: مەسىلەن Adobe Premiere غا ئوخشاش يۇمشاق دېتاللار. ئىقتىدارى ئىنتايىن كۈچلۈك، ئەمما ئىشلىتىشنى ئۆگىنىش سەل قىيىن. كەسپىي خادىملارغا ماس كېلىدۇ.
- ئاددىي نۇسخا: مەسىلەن «تۇيىڭۋاڭ» (图影王) غا ئوخشاش يۇمشاق دېتاللار. بىر كۇنۇپكا بىلەنلا سىن ھاسىل قىلغىلى بولىدۇ. كومپيۇتېر ئاساسى يوقلار ياكى ياشانغانلارنىڭ ئىشلىتىشىگە بەك قۇلاي.
3. ئىشلىتىش ئورۇنلىرى
- ئائىلىدە: تۇغۇلغان كۈن، توي-تۆكۈن، ساياھەت ئەسلىمىلىرىنى سىن قىلىپ ساقلاش ئۈچۈن.
- مائارىپتا: ئوقۇتقۇچىلار دەرسلىك ياكى تەربىيەلەش ماتېرىياللىرىنى قىزىقارلىق قىلىپ ياساش ئۈچۈن.
- ئىجادىيەتتە: سەنئەتكارلار ئۆز ئەسەرلىرىنى يېڭىچە ئۇسلۇبتا نامايان قىلىش ئۈچۈن.
- سودا-سېتىقتا: شىركەت ياكى دۇكانلار ئۆز مەھسۇلاتلىرىنى تېز ھەم ئەرزان ئۇسۇلدا تونۇشتۇرۇش ئۈچۈن.
4. تېخنىكىلىق تەرىپى
بۇ يۇمشاق دېتاللار رەسىم ۋە ئاۋازلارنى مەلۇم بىر كودلاش تېخنىكىسى ئارقىلىق بىرىكتۈرۈپ، بىر پۈتۈن سىن ھۆججىتىگە ئايلاندۇرىدۇ. ھازىرقى يۇمشاق دېتاللار يالغۇز كومپيۇتېردا ئەمەس، بەلكى يانفوندا ياساش، توردا (بۇلۇتتا) ماسلىشىپ مەشغۇلات قىلىش ئىقتىدارىغىمۇ ئىگە.
5. كۆپ ئىشلىتىلىدىغان بەزى ئەپلەر
- سانلىق مەلۇمات ئۇستىسى (Shuma Dashi): ناھايىتى كۈچلۈك ئىقتىدارغا ئىگە بولۇپ، ئائىلە پىلاستىنكىسى، سوۋغاتلىق سىن، تور بەت پىلاستىنكىسى قاتارلىق نۇرغۇن تۈرلەرنى ئاسانلا ياسىغىلى بولىدۇ.
- مۇزىكىلىق پىلاستىنكا ياساش (Music Album): يانفوندىكى رەسىملەرنى بىر كۇنۇپكا بىلەنلا مۇزىكىلىق سىنغا ئايلاندۇرىدۇ. قېلىپ تاللاش، رەسىم قوشۇش، سىن ھاسىل قىلىشتىن ئىبارەت ئۈچلا باسقۇچتا پۈتىدۇ.
- پىلاستىنكا باشقۇرغۇچى (Album Manager – Xiangce Guanjia): تېنسېنت (Tencent) شىركىتىنىڭ ئەپى بولۇپ، رەسىملەرنى بىخەتەر ساقلاش بىلەن بىرگە، رەسىملەرنى بىر سېكۇنتتا سىنغا ئايلاندۇرۇش، تۈرلۈك چىرايلىق قېلىپلارنى ئىشلىتىش ئىقتىدارىغا ئىگە.
بايانات: بۇ بېكەتتە سېتىلىدىغان تەرتىپ نومۇرى (Serial Number) Windows سىستېمىسى ياكى باشقا تۈردىكى يۇمشاق دېتاللارنىڭ قانۇنلۇق ئىجازەت نومۇرى ئەمەس، سېتىۋېلىش ھەققى پەقەت بىزنىڭ سىستېما بوغچىلاش (Packaging) خىزمىتىمىزنىڭ جاپالىق ھەققىدۇر. تەرتىپ نومۇرىنىڭ كۈچكە ئىگە مۇددىتى بىر يىل (365 كۈن).
تور بەتتىكى مەزمۇنلار پەقەت ئىشلەتكۈچىلەرنىڭ پايدىلىنىپ ئۆگىنىشى ئۈچۈندۇر، سودا مەقسىتىدە بىۋاسىتە ئىشلىتىش قاتتىق چەكلىنىدۇ. دۆلەتنىڭ يۇمشاق دېتالغا ئالاقىدار باشقۇرۇش بەلگىلىمىلىرىگە ئاساسەن، ئەگەر ئىشلەتكۈچى تەمىنلەنگەن يۇمشاق دېتاللارنى سودا پائالىيەتلىرىگە ئىشلەتسە، 24 سائەت ئىچىدە مۇناسىۋەتلىك مەزمۇنلارنى ئۆزى ئۆچۈرۈۋېتىشى كېرەك. بەلگىلىمىگە خىلاپ ھالدا سودا مەقسىتىدە ئىشلىتىشتىن كېلىپ چىققان نەشر ھوقۇقى تالاش-تارتىشلىرىغا ئىشلەتكۈچى ئۆزى تولۇق مەسئۇل بولىدۇ. ئەگەر بۇ بېكەتتىكى مەزمۇنلار ئەسلىي ئاپتورنىڭ قانۇنلۇق ھوقۇق-مەنپەئەتىگە دەخلى-تەرۇز قىلغان بولسا، بىز بىلەن ئالاقىلىشىپ بىر تەرەپ قىلسىڭىز بولىدۇ.
ئوخشىمىغان ئىشلەتكۈچىلەرنىڭ ئېھتىياجىنى قاندۇرۇش ئۈچۈن، بۇ بېكەتتە سىناق نۇسخىسىدىكى بوغچىلانغان سىستېما ھەمدە شەخسىي نۇسخا، كەسپىي نۇسخا، كارخانا نۇسخىسىدىكى سېستىمىلارنى ئېلان قىلىندى، ھەر بىر نۇسخىنىڭ سېتىۋېلىش قائىدىسى تۆۋەندىكىچە:
1. سىناق نۇسخىسىدىكى بوغچىلانغان سىستېما: ئاساسلىقى بىر قېتىملا سىناپ ئىشلىتىشنى مەقسەت قىلىدۇ، بىر قېتىمدا 30 يۈەن تۆلەپ، بىر دانە ئۈنۈملۈك تەرتىپ نومۇرىغا ئېرىشكىلى بولىدۇ. بۇ تەرتىپ نومۇرى پەقەت بىر قېتىملىق قاچىلاشنىلا قوللايدۇ، قاچىلانغاندىن كېيىن كۈچتىن قالىدۇ، قايتا قاچىلاشتا يېڭىدىن سېتىۋېلىش كېرەك.
2. شەخسىي نۇسخىدىكى سىن تەھرىرلەش سىستېمىسى: ئوخشىمىغان سېستىمىلارغا ئېھتىياجى بار ئىشلەتكۈچىلەرگە ماس كېلىدۇ، بىر قېتىمدا 100 يۈەن تۆلەپ، بىر دانە ئۈنۈملۈك تەرتىپ نومۇرى سېتىۋالىدۇ، ئىشلەتكۈچى بۇ تەرتىپ نومۇرى بىلەن، بۇ بېكەت ئېلان قىلغان 30 يۈرۈش سىستېمىسىنى ئوخشاش بىر كومپيۇتېردا قايتا-قايتا قاچىلاپ ئىشلىتەلەيدۇ.
3. كەسپىي نۇسخىدىكى بوغچىلانغان سىستېما: ئەڭ كۆپ بولغاندا ئۈچ كومپىيۇتىرى بار ئىشلەتكۈچىلەرگە قارىتىلغان بۇلۇپ، بىر قېتىمدا 150 يۈەن تۆلەپ، 3 دانە ئۈنۈملۈك تەرتىپ نومۇرى سېتىۋالىدۇ. ئىشلەتكۈچى بۇ 3 دانە تەرتىپ نومۇرىنى 3 دانە كومپيۇتېردا ئىشلىتىپ، بۇ بېكەتتىكى بارلىق سىستېمىلارنى خالىغانچە قايتا-قايتا قاچىلىيالايدۇ.
4. كارخانا نۇسخىسىدىكى بوغچىلانغان سىستېما:: مەخسۇس كارخانا دەرىجىلىك ئىشلەتكۈچىلەر ئۈچۈن لايىھەلەنگەن، بىر قېتىمدا200 يۈەن تۆلەپ، 5 دانە ئۈنۈملۈك تەرتىپ نومۇرىغا ئېرىشكىلى بولىدۇ. كارخانا ئىشلەتكۈچىلىرى بۇ 5 دانە تەرتىپ نومۇرى ئارقىلىق، 5 دانە كومپيۇتېردا بۇ بېكەتتىكى بارلىق سىستېمىلارنى قايتا-قايتا قاچىلاپ ئىشلىتەلەيدۇ.